9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 170-171 Cevapları Meb Yayınları

9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları Sayfa 170 – 5. Etkinlik: Kaldırma Kuvvetini Etkileyen Değişkenler

Soru 1: Öğretmeninizin rehberliğinde gruplar oluşturunuz. Grup arkadaşlarınızla günlük hayatta Arşimet ve Kral Hiero’nun Altın Tacı öyküsünde geçen durumla benzerlik gösteren bir problem belirleyip yazınız.

Cevap: Günlük hayatta, farklı yoğunluktaki maddelerden yapılmış nesnelerin (örneğin takı, metal parça veya süs eşyası) içeriğinin, nesneye zarar vermeden gerçekten saf olup olmadığının belirlenmesi bu duruma benzer bir problemdir.

Soru 2: Problem durumunun çözümüne ilişkin takım çalışması yaparak ve yardımlaşarak bir hipotez kurunuz.

Cevap: Bir cismin suya daldırıldığında taşırdığı su miktarı, cismin hacmine ve yoğunluğuna bağlıdır. Eğer aynı kütledeki iki cismin taşırdığı su miktarı farklıysa, bu cisimlerin yoğunlukları farklıdır ve cisimlerden biri saf değildir.

Soru 3: Belirlediğiniz problemi kaldırma kuvveti ve kaldırma kuvvetinin bağlı olduğu değişkenler arasındaki ilişkiden yararlanarak çözmek için deney düzeneği tasarlayınız.

Cevap: Deney Düzeneği:

• Su ile doldurulmuş dereceli kap
• Hassas terazi
• İp veya askı düzeneği
• İncelenecek nesne ve saf olduğu bilinen referans cisim

Nesneler suya daldırılır, taşan su miktarı ölçülür ve kaldırma kuvvetleri karşılaştırılır.

Soru 4: Deneyin amacı, uygulama basamakları, deney düzeneğinin tasarımı, kullanılacak araç gereçler ve veri toplama yöntemleri ile ilgili ortak kararlar alınız.

Cevap: Deneyin amacı, kaldırma kuvvetinin cismin hacmi ve sıvının yoğunluğuna bağlı olduğunu göstermek ve cismin saf olup olmadığını belirlemektir.
Uygulama basamaklarında, cisimler sırayla suya daldırılır, taşan su miktarı ölçülür ve veriler kaydedilir. Elde edilen sonuçlar karşılaştırılarak değerlendirme yapılır.

9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları | MEB Yayınları Sayfa 171 – Kaldırma Kuvvetini Etkileyen Değişkenler (5. Etkinlik)

Soru 6: Aldığınız kararlar doğrultusunda deneyin amacını, uygulama basamaklarını; deney düzeneğinin tasarımını, deneyde kullanacağınız araç gereci ve veri toplama yöntemlerini yazınız.

Deneyin Amacı: Bir cismin yoğunluğunu kaldırma kuvvetinden yararlanarak belirlemek.

Uygulama Basamakları:

1. Dereceli silindir suyla doldurulur.
2. Cisim suya daldırılır, taşan suyun hacmi ölçülür.
3. Cismin ağırlığı tartıyla ölçülür.
4. Yoğunluk hesaplanır ve karşılaştırma yapılır.

Araç-Gereç: Dereceli silindir, tartı, ip/askı düzeneği, cisimler.

Veri Toplama: Taşan suyun hacmi ve cismin ağırlığı ölçülerek hesaplama yapılır.

Soru 7: Tasarladığınız deneyi sınıf ortamında gruplar hâlinde yapınız.

Cevap: Deney, grup çalışmasıyla gerçekleştirilir ve ölçüm verileri kaydedilir.

Soru 8: Kaldırma kuvvetinin bağlı olduğu değişkenleri belirlemeye yönelik ölçümler yapınız.

• Sıvının yoğunluğu
• Cismin hacmi
• Cismin yoğunluğu

Soru 9: Deneyden elde ettiğiniz verileri tabloya yazarak sonuçları yorumlayınız.

Veriler:

• Nesne 1 (saf): Taşan su 10 mL, ağırlık 19,3 g
• Nesne 2 (karışım): Taşan su 10 mL, ağırlık 15 g

Yorumlar:

• Nesne 1, hacim–ağırlık oranıyla saftır.
• Nesne 2, daha düşük yoğunluk gösterdiği için karışımdır.

Soru 10: Elde edilen verilerle kaldırma kuvvetinin bağlı olduğu değişkenleri analiz ediniz.

Cevap: Kaldırma kuvveti; sıvının yoğunluğu ve yer değiştiren sıvı hacmiyle doğru orantılıdır.

Değerlendirme Cevapları

Soru 1: Deneyde ne gibi zorluklarla karşılaştınız?
Cevap: Hacim ölçümünde hassasiyet, küçük kütle farklarını tartma ve cismin tamamen batmasını sağlama.

Soru 2: Sonuçları günlük hayattan bir örnekle ilişkilendiriniz.
Cevap: Denizaltıların safra tanklarıyla dalıp çıkması.

Soru 3: Hipotezinizin doğruluğu hakkında ne söyleyebilirsiniz?
Cevap: Hipotez doğrulandı; yoğunluk, taşırılan sıvı hacmiyle belirlenebildi.

Soru 4: Bilginize nasıl katkı sağladı?
Cevap: Kaldırma kuvvetinin hacim ve sıvı yoğunluğuna bağlılığı netleşti.

Soru 5: Deneyi yeniden tasarlasaydınız neleri değiştirirdiniz?
Cevap: Dijital ölçüm araçları, taşan suyu toplama düzeneği ve farklı sıvılar.